Zadanie 25. (0–1)
Treść
Informacja do zadań 24.–25.
Propan-2-on (aceton) to powszechnie stosowany rozpuszczalnik organiczny, który miesza się z wodą bez ograniczeń. Propan-2-on można otrzymać m.in.:
- w wyniku addycji wody do odpowiedniego węglowodoru w środowisku kwasowym i w obecności jonów $\ce{Hg^2+}$
- podczas utleniania odpowiedniego alkoholu.
Na podstawie: W. Mizerski, Tablice chemiczne, Warszawa 2013.
Uzupełnij poniższy schemat. Napisz wzory półstrukturalne (grupowe) organicznych substratów opisanych reakcji otrzymywania propanonu.
Pokaż odpowiedź
Wymagania określone w podstawie programowej
I. Pozyskiwanie, przetwarzanie i tworzenie informacji. Zdający: 4) konstruuje […] schematy na podstawie dostępnych informacji.
II. Rozumowanie i zastosowanie nabytej wiedzy do rozwiązywania problemów. Zdający: 4) wskazuje na związek między właściwościami substancji a ich budową chemiczną.
XII. Wstęp do chemii organicznej. Zdający: 1) na podstawie wzoru […] półstrukturalnego (grupowego) […] klasyfikuje dany związek chemiczny do: węglowodorów ([…] nienasyconych […]), związków jednofunkcyjnych ([…] alkoholi […]) […]; rysuje […] wzory […] półstrukturalne (grupowe).
XIII. Węglowodory. Zdający: 5) opisuje właściwości chemiczne alkinów na przykładzie reakcji: […] addycji: […] $\ce{H2O}$; […].
XIV. Hydroksylowe pochodne węglowodorów – alkohole i fenole. Zdający: 2) opisuje właściwości chemiczne alkoholi na przykładzie reakcji: […] utleniania do związków karbonylowych […].
Zasady oceniania 1 pkt – poprawne uzupełnienie schematu wzorami półstrukturalnymi obu substratów. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
Rozwiązanie
1. – propyn ($\ce{HC#C-CH3}$, addycja wody do alkinu zgodnie z regułą Markownikowa daje keton, nie aldehyd); 2. – propan-2-ol ($\ce{H3C-CH(OH)-CH3}$, alkohol II-rzędowy utlenia się do ketonu).